Ζυθοποιοί με ξόρκια: Οι μάγισσες που έφτιαχναν μπίρα





Μπίρα.

Δροσιστική, ξεδιψαστική, και κάποτε...μαγική.


Ιστορικά, η ζυθοποιία θεωρούνταν γυναικεία υπόθεση, σε διάφορες κουλτούρες. Οι αρχαιότερες αναφορές που έχουμε για τη ζυθοποιία προέρχονται από τους Σουμέριους, χρονολογούνται στο 3000-2800 π.Χ. και δηλώνουν πως η μπίρα φτιαχνόταν κατά κύριο βαθμό από γυναίκες.


Διάφορες ιστορικές ανακαλύψεις δείχνουν ότι οι Βαβυλώνιοι, οι Αιγύπτιοι, καθώς και οι πιο βόρειοι λαοί, όπως οι Κέλτες και τα αρχαία γερμανικά φύλα, είχαν ζυθοποιούς γένους θηλυκού. Αυτό οφείλεται κυρίως στο γεγονός ότι η παρασκευή μπίρας δε χρειαζόταν ιδιαίτερη παιδεία, δεν επέφερε ιδιαίτερο κέρδος, και μπορούσε να γίνει στο σπίτι σαν ένας τρόπος για μικρό, επιπλέον εισόδημα.





Ο κυρίαρχος ρόλος των γυναικών στη ζυθοποιία διατηρήθηκε μέσα στους αιώνες, μέχρι και τη Μαύρη Πανώλη του 1347-1350, όπου διάφορες αλλαγές στην κοινωνία και την οικονομία κατέστησαν τη ζυθοποιία πιο κερδοφόρα. Αυτό είχε ως συνέπεια να ενδιαφερθούν για το επάγγελμα αυτό περισσότεροι άντρες, κάτι που με τη σειρά του σήμαινε πως οι γυναίκες σταδιακά πέρασαν στο περιθώριο της ζυθοποιίας, στην πάροδο του 14ου με 16ου αιώνα.


Γιατί μάγισσες, όμως;


Όταν οι άντρες της εποχής αποφάσισαν να εμπλακούν στη ζυθοποιία, προσπάθησαν να μειώσουν τον γυναικείο ανταγωνισμό τους κατηγορώντας τις γυναίκες ζυθοποιούς για μαγεία, σε μια εποχή που τέτοιες φήμες ήταν αρκετές για να σε κάψουν στην πυρά. Δυστυχώς, πολλοί πίστεψαν τις φήμες και οδήγησαν αρκετές γυναίκες σε θάνατο.

Το πιο ενδιαφέρον της υπόθεσης, όμως, είναι πόσο αποτελεσματική ήταν αυτή η δυσφήμηση, αφού κρατά μέχρι τις μέρες μας, 500+ χρόνια μετά!!!


Οι συκοφάντες της εποχής έκαναν τόσο καλή δουλειά, που πολλά από τα στοιχεία που συσχετίζουμε σήμερα με τις μάγισσες, ήταν τα χαρακτηριστικά των γυναικών ζυθοποιών!






  • Η μαύρη χύτρα στην οποία έφτιαχναν μπίρα, μεταμορφώθηκε στο καζάνι για τα μαγικά φίλτρα!

  • Η γάτα, που πολλές γυναίκες ζυθοποιοί είχαν για να διώχνουν τα ποντίκια από τα σιτηρά τους, έγινε ο κακός σύντροφος και κατάσκοπος της μάγισσας!

  • Η σκούπα, που πλέον έχουμε στο νου ως το μέσο μεταφοράς της μάγισσας, παλιά εξυπηρετούσε διπλό ρόλο: όταν η ζυθοποιός δεν χρησιμοποιούσε τη σκούπα της για να καθαρίσει το πάτωμα, την κρεμούσε έξω από την πόρτα της. Αυτό σηματοδοτούσε στους περαστικούς ότι το σπίτι αυτό έχει μπίρα προς πώληση.

  • Τέλος, το ψηλό μυτερό καπέλο ήταν σήμα-κατατεθέν των ζυθοποιών, που το φορούσαν στην αγορά για να ξεχωρίζουν μέσα στο πλήθος και να μπορούν να τις εντοπίζουν πιο εύκολα οι πιθανοί πελάτες.

Άρα λοιπόν, την επόμενη φορά που θα πιεις αυτό το γλυκό νέκταρ των θεών, θυμήσου τη μάγισσα του μεσαίωνα που βοήθησε να φτάσει μέχρι τις μέρες μας (και στο ποτήρι σου) η μπίρα, και πιες και μια γουλιά (ή δέκα) για χάρη της!


Εΐβα, που λαλούν τζαι στο χωρκό μου!

Καχτερίνα 🌵